Limyè sou Manno EJÈN, envite donè Festival entènasyonal literati Kreyòl

Publié le 2019-12-02 | Le Nouvelliste

Jodi a, lè n ap pale de powèt ayisyen wòdpòte ki kouche panse l sèlman an kreyòl, non Manno EJÈN pa ka pa la. Poudayè, tradiksyon non batistè li “Emmanuel EUGÈNE” an kreyòl montre atachman li ak sosyete ayisyen an jouk nan jèvrin. Dayè, ekriven an k ap viv nan Kanada depi nan ane 1980 yo pa janm ezite yon fwa pou pote Ayiti nan powèm li yo, nan konferans li bay ak  nan kozri li patisipe. Pou powèt Anivince JEAN-BAPTISTE, kreyatè ki pote non vanyan Papiyon Nwa (Manno EJÈN) se yon “ ekriven wottansyon ki pa pote plim li pou bèl lank…”

An nou li temwanyaj yon espesyalis nan estetik kontanporen, Orso Antonio DORÉLUS fè sou ekriti Manno EJÈN: «Plezi Manno Ejèn se itilize ekriti san ankenn pretansyon pou li geri bosko li. Ak pwezi oubyen literati li rive kreye non li pou ka mete sans nan egzistans li e sitou nan lide pou li konble tout vid emosyonèl, aksyon li ta kapab ofri tèt li. Se rezon ki fè, kontrèman ak fidèl relijyon monoteyis yo ki entèdi tèt yo pou yo egal ak dye-lapawòl, Manno rantre tèt li nan yon konkirans rèdchèch ak kesyon sila nan lide non sèlman pou l mete pawòl nan bouch lanati vizib ak envizib nan yon egzèsis animis oubyen totemik men tou pliye yo anba egzijans li, sa tou vin fè li depase yo paske l s on pòt-vwa oubyen yon sous pawòl ki konsyan l ap pale anpi l ap fè tout sa ki nan anviwònman li pale ak aji suivan volonte l.

Manno pa fè silans pou l kite lanati pale nan plas li vwa pou l ta adore siy li prezante devan li. Sepandan ak kapasite li genyen pou l entèprete, lye eleman yo, konstrui ak dekonstrui matyè fizik oubyen mantal, li pwojte sansasyon l, fonnanm li nan tout pou l jwenn jwisans li, pou l jwenn pleziyis li. Pwezi Manno yo pran relijyon vodou, fòlklò, reyalite jodijou, elatriye., kòm pretèks pou montre pisans li genyen pou l fè envizib pale nan powèm li nan non limenm ankò. Kidonk yo tounen pwofèt li k ap pote mesaj pou kreye lesperans. Li bay lavi koulè li vle, reprezante jan li vle, li senbolize l, desenbolize pou sisite emosyon ak mèvilis.

Soti nan Egziltik, Vwazandò pase nan Angamafwezay, Sezon Papiyon rive nan Pwezi pou m dewoule tan mwen, Manno montre ladrès li genyen pou kreye sitiyasyon atistik, pou l kreye langaj, pou l kreye lavi paralèl nan itilize fiksyon pou li panse. Lakay Manno tout sa ki mouri rekreye anpi pran plizyè fòm legzistans pou konstrui yon inivè alafwa vèbal ak piktiral kote se li menm ankò n ap viv kou yon polèn deplwaye. Powèm Manno yo depase kad pwezi paske yo vin tounen resèt mistik pou konsyans ki vle dezire siperyè.»

Auteur

Réagir à cet article

Nous avons remarqué que vous utilisez un bloqueur de publicité.

Notre contenu vous est présenté gratuitement à cause de nos annonceurs. Pour continuer à profiter de notre contenu, désactivez votre bloqueur de publicité.

C'est éteint maintenant Comment désactiver mon bloqueur de publicité?

How to disable your ad blocker for our site:

Adblock / Adblock Plus
  • Click on the AdBlock / AdBlock Plus icon on the top right of your browser.
  • Click “Don’t run on pages on this domain.” OR “Enabled on this site.”
  • Close this help box and click "It's off now".
Firefox Tracking Prevention
  • If you are Private Browsing in Firefox, "Tracking Protection" may casue the adblock notice to show. It can be temporarily disabled by clicking the "shield" icon in the address bar.
  • Close this help box and click "It's off now".
Ghostery
  • Click the Ghostery icon on your browser.
  • In Ghostery versions < 6.0 click “Whitelist site.” in version 6.0 click “Trust site.”
  • Close this help box and click "It's off now".
uBlock / uBlock Origin
  • Click the uBlock / uBlock Origin icon on your browser.
  • Click the “power” button in the menu that appears to whitelist the current website
  • Close this help box and click "It's off now".